एसआयआर बाबत आमदार अभय पाटील गंभीर

नगरसेवक आणि बीएलओंच्या सलग बैठका; एकाही पात्र मतदाराचे नाव वगळले जाऊ नये, अशा कडक सूचना
बेळगाव: मतदार यादीच्या विशेष सखोल पुनरीक्षणाची—एसआयआरची प्रक्रिया बेळगाव दक्षिण विधानसभा मतदारसंघाचे आमदार अभय पाटील यांनी अत्यंत गांभीर्याने घेतली आहे. मतदारसंघातील कोणत्याही पात्र मतदाराचे नाव यादीतून वगळले जाऊ नये आणि घरोघरी पडताळणी करताना कोणतीही त्रुटी राहू नये, यासाठी ते नगरसेवक आणि बूथस्तरीय अधिकाऱ्यांच्या सातत्याने बैठका घेत आहेत.
बेळगाव दक्षिण मतदारसंघात मोठ्या संख्येने मतदारांची नोंद मॅपिंग आणि पडताळणीसाठी प्रलंबित असल्याची माहिती समोर आल्यानंतर आमदार अभय पाटील यांनी या प्रक्रियेवरील देखरेख अधिक तीव्र केली आहे. मतदारसंघातील विविध प्रभागांच्या नगरसेवकांना अनेकदा बैठकीस बोलावून त्यांच्या कार्यक्षेत्रातील प्रत्येक घर आणि मतदारापर्यंत पोहोचण्याच्या सूचना त्यांनी दिल्या आहेत.
बीएलओंसोबत थेट प्रगतीचा आढावा
मतदार यादीच्या पुनरीक्षणात बूथस्तरीय अधिकाऱ्यांची—बीएलओंची भूमिका अत्यंत महत्त्वाची आहे. ही बाब लक्षात घेऊन आमदार अभय पाटील बीएलओंच्या स्वतंत्र बैठका घेत असून, प्रत्येक बूथमधील मॅपिंगची स्थिती, घरोघरी भेटी, संपर्क न झालेल्या मतदारांची संख्या आणि नोंदींमध्ये आढळलेल्या त्रुटींची माहिती घेत आहेत.
काही प्रसंगी दिवसातून दोन ते तीन वेळा बैठका घेऊन कामाच्या प्रगतीचा आढावा घेतला जात आहे. यावरून एसआयआरचा विषय त्यांनी किती गांभीर्याने घेतला आहे, हे स्पष्ट होते. बैठका घेण्यापुरते मर्यादित न राहता, प्रलंबित नावे शोधून त्यांची तातडीने पडताळणी पूर्ण करण्याच्या सूचनाही संबंधितांना दिल्या जात आहेत.
नगरसेवकांवर प्रभागनिहाय जबाबदारी
बेळगाव दक्षिण मतदारसंघाचा मोठा भाग शहरी असल्यामुळे भाड्याच्या घरांत राहणारे नागरिक, वारंवार पत्ता बदलणारी कुटुंबे, नोकरीनिमित्त बाहेरगावी गेलेले मतदार आणि नव्या वसाहतींतील रहिवाशांपर्यंत पोहोचणे बीएलओंसाठी आव्हानात्मक ठरत आहे.
या पार्श्वभूमीवर स्थानिक परिस्थितीची सखोल माहिती असलेल्या नगरसेवकांचे सहकार्य घेतले जात आहे. कोणते कुटुंब स्थलांतरित झाले आहे, कोणाचा मृत्यू झाला आहे, कोण नोकरीनिमित्त बाहेर आहे आणि कोणत्या पात्र मतदाराचे नाव पडताळणीसाठी प्रलंबित आहे, याची माहिती बीएलओंना देण्याच्या सूचना नगरसेवकांना करण्यात आल्या आहेत.
प्रत्येक नगरसेवकाने आपल्या प्रभागातील मतदारांशी संपर्क साधून एसआयआर प्रक्रियेचे महत्त्व समजावून सांगावे. बीएलओ घरी आल्यावर मतदारांनी आवश्यक माहिती आणि कागदपत्रे द्यावीत, यासाठी जनजागृती करावी, असेही निर्देश देण्यात आले आहेत.
‘मतदार ओळखपत्र आहे’ एवढी खात्री पुरेशी नाही
एसआयआर ही केवळ मतदार ओळखपत्र तपासण्याची प्रक्रिया नाही. मतदाराचे नाव अधिकृत मतदार यादीत योग्य विधानसभा मतदारसंघ, प्रभाग आणि मतदान केंद्रात नोंदले गेले आहे का, हे निश्चित करण्याची ही प्रक्रिया आहे.
मागील निवडणुकीत मतदान केलेले असणे किंवा मतदार ओळखपत्र जवळ असणे म्हणजे पुढील निवडणुकीत मतदान करता येईल, याची हमी नाही. अधिकृत मतदार यादीत नाव असणे हाच मतदानाच्या अधिकाराचा मूलभूत आधार आहे.
त्यामुळे मतदारांनी आपले नाव, पत्ता, वय, मतदारसंघ आणि मतदान केंद्राची माहिती तपासून घ्यावी. बीएलओंना आवश्यक माहिती द्यावी आणि नोंदींमध्ये त्रुटी आढळल्यास त्या तातडीने दुरुस्त करून घ्याव्यात, हा संदेश आमदारांच्या बैठकीतून दिला जात आहे.
कोणत्याही पात्र मतदारावर अन्याय होऊ नये
मॅपिंग न झाल्याचा अर्थ नाव यादीतून वगळले गेले आहे, असा होत नाही. मात्र मतदारांनी पडताळणीला प्रतिसाद दिला नाही, पत्ता बदलल्याची माहिती दिली नाही किंवा कागदपत्रांतील त्रुटी दुरुस्त केल्या नाहीत, तर पुढील टप्प्यात अडचणी निर्माण होऊ शकतात.
त्यामुळे मृत्यू झालेले, कायमस्वरूपी स्थलांतरित झालेले आणि दुबार नोंद असलेले मतदार अचूकपणे शोधले पाहिजेत. त्याच वेळी जिवंत आणि पात्र असलेल्या कोणत्याही मतदाराचे नाव चुकीने वगळले जाऊ नये, याची विशेष दक्षता घेण्याच्या सूचना आमदार अभय पाटील यांनी दिल्या आहेत.
बैठकांपेक्षा परिणाम महत्त्वाचा
आमदार नगरसेवक आणि बीएलओंसोबत सातत्याने बैठका घेत आहेत, ही मतदारांच्या हक्कांच्या संरक्षणासाठी महत्त्वाची बाब आहे. मात्र या बैठकांनंतर प्रलंबित असलेल्या किती मतदारांशी संपर्क साधण्यात आला, किती नोंदींचे मॅपिंग झाले आणि किती त्रुटी दुरुस्त करण्यात आल्या, याची बूथनिहाय नोंद ठेवणेही आवश्यक आहे.
नगरसेवक आणि बीएलओ यांनी परस्पर समन्वयाने काम केल्यास कुलूपबंद घरे, पत्ता बदल आणि संपर्काच्या अभावामुळे प्रलंबित राहिलेली प्रकरणे लवकर निकाली काढता येतील.
मतदारांचे सहकार्यही अनिवार्य
लोकप्रतिनिधी आणि अधिकारी कितीही बैठका घेत असले, तरी मतदारांनी सहकार्य केले नाही तर एसआयआर प्रक्रिया पूर्णपणे यशस्वी होऊ शकत नाही. बीएलओ घरी आल्यावर योग्य माहिती देणे, आवश्यक कागदपत्रे दाखवणे आणि कुटुंबातील सदस्यांची माहिती स्पष्टपणे देणे ही प्रत्येक मतदाराची जबाबदारी आहे.
विशेषतः भाडेकरू, घर बदललेले नागरिक, नव्याने 18 वर्षे पूर्ण केलेले युवक, विवाहानंतर पत्ता बदललेल्या महिला आणि नोकरीनिमित्त बाहेरगावी असलेल्या मतदारांनी आपले नाव मतदार यादीत आहे की नाही, याची अनिवार्यपणे तपासणी करावी.
दक्षिण मतदारसंघात आदर्श देखरेख
एसआयआरचा विषय आमदार अभय पाटील यांनी गांभीर्याने घेत नगरसेवक आणि बीएलओंच्या सलग बैठका आयोजित केल्या आहेत. यामुळे बेळगाव दक्षिण मतदारसंघात प्रशासन आणि लोकप्रतिनिधी यांच्यातील समन्वयाचे उदाहरण समोर आले आहे.
दिवसातून अनेकदा बैठक घेऊन कामाच्या प्रगतीचा आढावा घेणे, प्रभाग आणि बूथनिहाय जबाबदाऱ्या निश्चित करणे आणि एकाही पात्र मतदाराचे नाव वगळले जाऊ नये, अशा कडक सूचना देणे हे मतदारांच्या हक्कांच्या दृष्टीने अत्यंत महत्त्वाचे आहे.
मात्र या प्रयत्नांचे अंतिम यश मतदारसंघातील प्रत्येक पात्र नागरिकाचे नाव मतदार यादीत अचूकपणे कायम राहिल्यावरच निश्चित होईल.
एसआयआर ही केवळ अधिकाऱ्यांची प्रक्रिया नाही. लोकप्रतिनिधींची देखरेख, नगरसेवकांचे सहकार्य, बीएलओंची घरोघरी पडताळणी आणि मतदारांची जागरूकता यांचा हा संयुक्त उपक्रम आहे.
बेळगाव दक्षिणच्या मतदारांनो, सावध व्हा
“माझे नाव मतदार यादीत असेलच” असा निष्काळजीपणा करू नका. आजच नाव तपासा आणि उद्याचा मतदानाचा अधिकार सुरक्षित करा.